نایبان حضرت امام زمان (عجّل الله تعالی) و غیبت
قسمت سوّم
پایان «غیبت صغری» و آغاز «غیبت کبری»
پیش از وفات «علی بن محمّد سمری»، گروهی از شیعیان نزد ایشان گِرد آمدند، و پرسیدند : «پس از شما، چه کَسی جانشین شما خواهد بود :»
پاسخ داد : من مأمور نشده ام که در این مورد به کَسی وصیّت کنم (19) .
سپس، «علی بن محمّد سمری»، توقیعی را که از سوی حضرت امام مهدی (عجّل الله تعالی فرجه الشریف) دراین باره صادر شده بود، به شیعیان نشان داد . آنان از روی توقیع، استنساخ کردند که مضمون آن چنین بود :
بسمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ
ای علی بن محمد سمری ! خداوند در مصیبتِ تو، پاداش برادرانت را عظیم دارد . تا شش روز دیگر از دنیا خواهی رفت، پس امور خویش را فراهم آورد، و به هیچکَس وصیت مکن که پس از تو، جانشینِ تو شود . «غیبت کبری» واقع شد، و ظهوری نخواهد بود تا آنگاه که خدای متعال فرمان هد، که پس از مدّت طولانی، و قساوت دل ها، و پُر شدن زمین از ستم است . به زودی افرادی نزد شیعیان من، مدّعیِ مشاهده ی من می شوند ! آگاه باشید که هر کَس، پیش از «خروج سفیانی»، و پیش از «صیحه» (20) چنین ادعایی نماید، (یعنی ادعای رؤیت به عنوان سفارت و نیابت نماید)، دروغگو و افترا زننده است ... وَلاحَولَ وَ لا قُوّه اِلا بِالله العلیَّ العَظیم (21) .
روز ششم، که مصادف با نیمه ی شعبان سال 329 ه. ق. بود، جناب ابوالحسن سمری درگذشت، و در «خیابان خلنجی»، کنار «نهر ابو عتاب» در شهر «بغداد» دفن گردید (22) .
علاّمه مجلسی (رحمه الله)، از «احتجاج»، مرحوم شیخ طبرسی نقل می فرماید » هیچیک از نایبان خاصّ امام عصر (علیه السلام)، جزء با فرمان صریحی از جناب آن حضرت، و تعیین و نصب و معرفی نایب قبلی به نیابت قیام نکرد . شیعه نیز، گفتار هیچیک را نپذیرفت، مگر بعد از بروز نشانه، و معجزه ای به دست هر یک از آنان، از طرف حضرت صاحب الزمان (عجّل الله تعالی فرجه الشریف) که به راستی گفتار و درستی نیابتشان دلالت می کرد (23) .
بدین ترتیب، در 15 شعبان سال 329 ه. ق.، «غیبت کبری» فرا رسید و از آن روز تاکنون، شیعیان و منتظرانِ حق و عدالت چشم به راهِ منجی عالم بشریت، حضرت مهدی صاحب الزمان (عجّل الله تعالی فرجه الشریف) هستند .
منابع
1- المهدی (علیه السلام)، ص 182
2- اعیان الشیعه، ج 4 ، ص 21، بخش سوّم
3- المهدی (علیه السلام)، ص 181
4- اعیان الشعیه، ج 4، ص 16، بخش سوّم
5- بحارالانوار، ج 51، ص 344
6- بحارالانوار، ج 51، ص 344
7- بحارالانوار، ج 51، ص 346 / المهدی علیه السلام، ص 181
8- بحارالانوار، ج 51، ص 345 – 346 / غیبت شیخ طوسی، ص 21 219 / الکنی و الالقاب، ج 3، ص 230
9- کمال الدین، ج 2، ص 188 / بحارالانوار، ج 51، ص 349
10- بحار الانوار، ج 51، ص 351
11- حق الیقین، ص 299
12- الکنی و الالقاب، ج 3، ص 267 – 268 / حق الیقین، ص 300
13- الکنی و الالقاب، ج 3، ص 267 – 268 / بحارالانوار، ج 51، ص 352
14- بحارالانوار، ج 51، ص 354 – 355 / غیبت شیخ طوسی، ص 326 – 327
15- بحارالانوار، ج 51، ص 354 – 355
16- بحارالانوار، ج 51، ص 359 / الکنی و الالقاب، ج 1، ص91
17- بحارالانوار، ج 51، ص 358 – 360 / الکنی و الالقاب، ج 1، 91 / قلائد النحور، ج شعبان، ص 463
18- بحارالانوار، ج 51، ص 361 / الکنی و الالقاب، ج 3، ص 231
19- بحارالانوار، ج 51، ص 360
20- «خروج سفیانی»، و «صحیه»، دو علامت از علاماتی هستند که هنگام ظهور حضرت امام عصر (عجّل الله تعالی فرجه الشریف) واقع می شود .
21- بحار الانوار، ج 51، ص 361 / غیبت شیخ طوسی، ص 242 – 243 / کمال الدین، ج 2، ص 193 / حق الیقین، ص 301
22- اعیان الشیعه، ج 4، ص 21، بخش سوّم / قاموس الرجال، ج 7، ص 51 / بحارالانوار، ج 51، ص 361
23- بحارالانوار، ج 51، ص 362
تهیه و تنظیم : منیژه شهرابی